Oeganda 3: BOOS

dec 04, 2015 geen reacties

Verkiezingstijd in Oeganda. Lokale verkiezingen waarbij vertegenwoordigers in alle districten worden gekozen voor het landelijke parlement. Overal in het land hangen posters, zijn bijeenkomsten. De kandidaten van de regeringspartij van president Yoweri Museveni krijgen beduidend minder aanhang op de been dan de kandidaten van de oppositie. Veel ‘aanhangers’ van de presidentskandidaten krijgen betaald om bij de manifestaties uitbundig te juichen voor het oog van camera’s. Mensen lijken de partij van de president na vele jaren ondemocratisch en uiterst corrupt bestuur spuugzat. Maar daarmee is de strijd niet gestreden.

De partij van de president beschikt allereerst over veel meer financiën dan de oppositie. Zij is daarom in staat om campagnebijeenkomsten op te leuken met spannende elementen als snelle auto’s die door de straten slippen, sexy danseressen op een gamel podium en vooral veel muziek. Een bezoek aan een bijeenkomst van de regeringspartij lijkt voor velen dan ook vooral op een leuk dagje uit waarbij ze de toespraak van de plaatselijke kandidaat voor lief nemen. Die kandidaat kan tevreden zijn want er zijn foto’s van een veld vol ‘aanhangers’ die ‘aandachtig’ luisteren naar ‘hun’ kandidaat.

De oppositie heeft die financiën veel minder. Toch brengen zij minstens zoveel mensen op de been zonder een spannend programma met blote danseressen en gierende motoren. Met stokken slaan aanhangers op stenen om het ritme aan te geven voor gezangen die de menigte opzwepen.

De regeringspartij zit dus alles behalve gebakken. Maar leer dan de president kennen. Die beschikt over allerlei manieren om het verkiezingsproces alsnog naar zijn hand te zetten.

Een invloedrijk politicus van de oppositie in de noordelijke stad Gulu is helaas omgekomen toen hij werd aangereden op straat. Een ander in het westen van het land werd dood in bed gevonden na bezoek aan een bar. De autoriteiten stonden een onderzoek naar de dood van deze gezonde dertiger niet toe. Een generaal, verbonden aan de oppositie, is in Canada omgekomen bij een ongelukkige val in de Rocky Mountains. Korte berichten in de landelijke media, geen onderzoeken. Daarna het grote zwijgen over de omstandigheden van zulke twijfelachtige sterfgevallen onder politici van de oppositie.

Maar er is meer. De regering is bezig met een herindeling van kiesdistricten. Het zijn teveel districten, het regionale bestuur moet soepeler, meent de regering van president Museveni. Diverse districten worden daarom samengevoegd. Opvallend daarbij is dat toevallig de districten waar de oppositie een meerderheid heeft, worden samengevoegd met districten waar de regeringspartij het voor het zeggen heeft. In die samengevoegde districten krijgt standaard de vertegenwoordiger die verbonden is aan de regeringspartij, de leiding.

Dat zijn slinkse streken van een partij die al vele jaren de macht in handen heeft en die niet wenst te delen. En dus zijn mensen boos. Heel erg boos. Dat blijkt al uit de grote opkomst bij de manifestaties van oppositiekandidaten die het zonder spectaculaire shows moeten doen. Maar het blijkt ook uit spontane wegblokkades.

Keien, boomstammen, meubilair, rioolbuizen. Alles wordt op de snelweg naar de hoofdstad Kampala gegooid. Die weg voert door een district dat door de regering is samengevoegd met een naburig district waar de regeringskandidaat kan rekenen op een comfortabele meerderheid. Kort na middernacht hebben de dorpelingen hun barricades opgeworpen aan het begin en eind van de weg door het district. Zij hebben vuren ontstoken bij de barricades om zich aan te warmen. Vroeg in de ochtend gloeien die vuren nog na als het steeds lichter wordt en de rij met voertuigen bij de blokkades groeit.

Chauffeurs sluiten met elkaar kort: niets op eigen houtje forceren, laat de politie haar werk doen. Zelf actie ondernemen bij zulke boze bewoners kan leiden tot ernstige confrontaties waarbij voertuigen in vlammen opgaan als het tenminste niet nog verder uit de hand loopt. Zelfs een motorrijder met een oude vrouw achterop wordt niet doorgelaten. Een aantal chauffeurs wil toch de discussie aangaan met de demonstranten. “Deze manier van demonstreren doet jullie zaak geen goed. Dien protest in bij de lokale rechtbanken. Straks komt toch de politie om de versperringen op te breken.” De chauffeurs zeggen dit uit eigen belang. Zij willen door, kunnen zich geen vertragingen veroorloven. Tijd is geld, ook in Oeganda. De demonstranten weten ook wel dat protest bij officiële instanties zoals regionale rechtbanken op niets uitloopt. Daarom krijgen de chauffeurs lik op stuk van hen. Felle discussies bij de dovende vuren en de opgaande zon. Mensen in de buurt zijn echt boos, gevoed door slaapgebrek en een dosis alcohol die hun relativeringsvermogen geen goed doet. Het gaat niet verder dan: je bent voor ons of tegen ons. Dat schiet niet op.

Er komt pas schot in de zaak als een bescheiden kordon van tien agenten met stokken en geweren arriveert. Zij stralen zo te zien enorm gezag uit. Iedereen die niets bij de barricades te zoeken heeft, verdwijnt meteen. En wie de barricades heeft opgeworpen, ruimt deze uit zichzelf al op. Dat is bijzonder vanuit de numerieke verhoudingen van een paar honderd demonstranten tegenover tien agenten. De regels zijn duidelijk. Een beetje herrie schoppen mag. Maar klaar is klaar.

Dat betekent dat in de huidige verhoudingen de regeringspartij op een 2-1 voorsprong staat. Voorlopig.

629

Wegblokkade wordt opgeruimd als de politie arriveert.

Mensen

About the author

Floris Bijlsma (1973). Jarenlang werkzaam op diverse afdelingen in de klinische psychiatrie. Daarnaast actief als freelance journalist. Voorheen redacteur van India Nu, het enige Nederlandstalige tijdschrift over India. Publicaties: Hub'dulü, verwarring en verwondering in Azië (2003); Iedereen heeft wel wat (2010); Impact van suïcide op GGz-medewerkers (2012); In de psychiatrische kliniek, anekdotes uit de GGz (2013); India Nu, artikelen 2000-2015, Landelijke India Werkgroep (2016); Made in... De Bilt, artikelen voor de Biltse krant De Vierklank 2013-2014 (2016).
nog geen reacties op “Oeganda 3: BOOS”

reageer